ከፍልስፍና ዓለም™

ብዙውን ጊዜ በአንዴ 4 ወንድ ወይም ከዛ በላይ እንዲጋቡ ስለሚደረግ ለ15 ቀን ለወንዶቹ መጠገኛ የሚሆን ግመል ይታረድ እና እንዲበሉ ይደረጋል ። ሴቶቹ ደግሞ በእናቶቻቸው ቤት በቂቤ ሰውነታቸውን እየታቹ በአከባቢው የማስዋቢያ ነገሮች ሁሉ እንዲዋቡ ይደረጋሉ ። በ15ኛው ቀን ማታ ላይ ወይም በአካባቢው አጠራር *ፊድማሮባን ማታ* ላይ በአጃቢዎች እየተጨፈረላቸው ወደ ወንዶቹ ይላካሉ ። እንግዲህ እዚህ ላይ ነው ከባዱ ትግል የሚጀምረው ። 15 ቀን ሙሉ የሆነበት ምክንያት ከላይ እንዳልኳችሁ የሴቶቹ ብልት በተወለዱ በ7ኛ ቀናቸው በሙጫ እንዲጣበቅ ተደርጎ ሌላው part ሁሉ ተደፍኖ ለሽንት urethral opening part ብቻ ስለሚቀር ወንድየው በ15 ቀን ውስጥ ይሄን የተደፈነ ብልት ጥሶ አልፎ በVaginal opening በኩል ገብቶ የሴቷን ድንግልና ለመውሰድ ትግሉን ይጀምራል ። 30 የሆነው በምክንያት ነው እንደምንለው ሁሉ የቀኑ እርዝማኔ 15 የሆነው በምክንያት ነው ። በዚህ የ15 ቀን ትግል ጊዜ ለሴቶቹ ከባድ ህመም ያጋጥማቸዋል ። ምክንያቱም የተደፈነ እና የጣበቀን ስጋ አለቆ ነው ወንዱ የሴቷን ድንግልና ሚወስደው ። በዚህ ትግል ጊዜ በስቃይ የሚሞቱ እና ለህመም ታደርገው እስከ መውለድ አለመቻል ድረስ የሚደርሱ ሴቶች አሉ ። ድንግልናዋን ካስረከበች በኋላ ለወንዱ ለትዳር ትሰጣለች ። ከፈለገም ወንዱ እዛው እቤቷ ትቷት ወደ ሚኖርበት ሄዶ ሌላ ማግባት ይችላል ። ሰባት አመታቸው ላይ መገረዛቸው በጫጉላው ቀን ብቻ ሳይሆን በመውለጃ ወቅታቸውም ላይ ከባድ ስቃይ ያደርስባቸዋል ። አብዛኞቹ ከ15 - 18 ባሉት እድሜ ክልል ውስጥ እንዲያገቡ ስለሚደረጉ እና በድንግልና ወሰዳው (በ15ቱ ቀን) ትግል ወቅት ስለሚያረግዙ በለጋ እድሜአቸው ከመውለዳቸውም በላይ ተደፍኖ የቆየው ብልታቸው ለከፋ ስቃይ ይዳርጋቸዋል ። በመውለጃ ሰአት እድሜአቸው ለጋ በመሆኑ እና የብልታቸው ህመም ስለሚበዛባቸው ሳይወልዱ በዛው የሚሞቱ ብዙ አሉ ። ህመሙ እንዲጨምር ምክንያት የሆነው ደግሞ ውልጃው በአብዛኛው (የገጠሩ ክፍል) በባህላዊ መንገድ እንዲወልዱ ስለሚደረግ ነው ። እንግዲህ የገጠራማው የአፋር ሴት ልጆች ስቃይ ይሄን ይመስላል ። ከላይ እንዳልኩት እኔ በUniversalism view side ስለሆንኩ ይህንን ባህል የሴት ልጅ ጭፍጨፋ ብዬዋለሁ ። ማወቅ ያለብን ባህልን መከተል ጥሩ ቢሆንም አንድን እሴት ፣ ድርጊት ፣ አስተሳሰብ ትክክል ነው የምንለው የምንከተለው ባህል ልክ ነው ስላለን ብቻ መሆን እንደሌለበት ነው ። የማንበብም የመማርም ጥቅሙ በምክንያታዊነት ለማሰብ ነውና በተወለድንበት ባህል ውስጥ የምንከተላቸውን እሴቶች እና ድርጊቶች በጥያቄ እንፈትሽ እንዲሁም ከherd mentality ወይም መንጋዊ አስተሳሰብም እንውጣ ። @Philosophyofworld1

Afar | Herd Mentality

ባህል ትልቁ የሰው ልጅ ኃይል ነው ። ባህል ሲባል አለባበስን ፣ እሴትን ፣ ምግብን ፣ ቋንቋን ብቻ የያዘ አይደለም ። ባህል ከስሩ ያሉትን ሰዎች አስተሳሰሳቸውን እና የቱ ልክ (good) የቱ ደግሞ ስህተት (bad) ነው ሚለውንም determine ያደርጋል ። ለምሳሌ በውጪዎቹ ዘንድ መንገድ ላይ ወይም ልጆች ፊት መሳሳም የተለመደ ነው ። ወደ እኛ ሀገር ስንመጣ ደግሞ አሁን እየተለመደ ቢመጣም still በአደባባይና በልጆች ፊት መሳሳም እንደ ነውር ነው ሚታየው ። ልክ እንዲሁ በአንዱ ባህል እንደ ነውር የሚቆጠር በሌላው ባህል እንደ normal ሊታይ ይችላል ። ስለዚህ ባህል የሰዎችን አስተሳሰብ እና አለምን የሚያዩበትን አመለካከት ሁሉ ይቀርፃል ። ፈላስፋው Friedrich Nietzsche ባህል ከጥቅሙ ይልቅ ጎዳቱ እንዲበዛ የሚያደርገው «Herd Mentality» ወይም «መንጋዊ አስተሳሰብን» መፍጠሩ ነው ይለናል ። አንድ ድርጊት ወይም እሴት በማህበረሰቡ ዘንድ በቆየ ቁጥር ሰዎችን ያለ ጥያቄ እንዲከተሉ ያደርጋል ። በሁሉም ሀገር ባህል ውስጥ በተለምዶ ባህል ስለሆነ ብቻ የሚደረግ ነገር ግን የምናደርግበትን ምክንያት ብንጠየቅ መንስኤ የማናገኝለት ብዙ ድርጊት ፣ አስተሳሰብ ፣ እሴት አለ ። ኒቼም herd mentality የሚለው ሰዎች እሴቶችንና ድርጊቶችን «ለምን?» ብሎ ከመጠየቅ ውጪ ሌላው ሰው ስላደረገው ብቻ ያንን ነገር accept ሲያደርጉ ነው ። አንድ መጥፎ ድርጊት ወይም እሴት ከሰብዓዊነት አንፃር ጎጂ ወይም መጥፎ ሆኖ ሳለ የማህበረሰቡ ባህል ስለሆነ ብቻ ተቀባይነትን ሲያገኝ ፣ ሲተገበር እና moral protection ሲደረግለት ያኔ ባህል ጥበብና ውበት መሆኑ ቀርቶ የስቃይ መንስኤ ይሆናል ። በፍልስፍና አንድን ባህል መጥፎ ወይም ጥሩ ብለን እንዴትና ከምን አንፃር መፍረድ እንዳለብን የሚያሳዩ ሁለት አስተሳሰቦች አሉ ። አንደኛው «Relativism» ሲሆን ይህም ሁሉም ነገር አንጻራዊ ነው የአንድን ባህል መጥፎ ወይም ጠቃሚ ነው የሚለው determine የሚያደርገው ባህሉን practice የሚያደርገው ማህበረሰብ ነው ። ስለዚህ ከባህሉ ውጪ ያሉ ሰዎች ይሄ ልክ አይደለም ማለት አይችሉም ። ትክክልና ስህተትን የሚወስኑት የባህሉ ባለቤቶች ስለሆኑ ከማህበረሰቡ አንፃር አንድ እሴት ልክ ከሆነ ውጫዊው ሰው አያገባውም ባህሉንም መቀበል ያለበት ከማህበረሰቡ አመለካከት አንፃር ነው ይለናል ። ሁለተኛው ደግሞ «Universalism» ነው ። ይህ አመለካከት ደግሞ የትኛውም ባህል ላይ certain moral principles ለሁሉም የሰው ልጆች መተግበት አለባቸው ይለናል ። እሴቶች like የሰው ልጅ ክብር ፣ ነፃነት ፣ ፍትህ ፣ ከክፉ ነገር መጠበቅ እነዚህ ሁሉ እንደ universal moral መታየት አለባቸው ። ስለዚህ በየትኛውም ቦታ በባህል ውስጥ ያሉ ጎጂ ነገሮች morally criticized መደረግ አለባቸው ይለናል ። ከሁለቱ አንዱን side የመምረጥ ድርሻው የእናንተው ስለሆነ እኔ ግን በuniversalism side ሆኜ በአፋር በአንዳንድ ቦታዎች የሚተገበርን ይህን ባህል ላትት ። በአፋር እና በዙሪያዋ ባሉ ከተሞች (በተለይም *በኤልዳአር* ወረዳ) ባህል መሰረት ሴት ልጅ በተወለደች በ7ኛ ቀኗ ትገረዛለች ። ግርዘቱ የሚሆነው መጀመሪያ በሰፈር ገራዦች የህጻኗ የብልት የላይኛው ክፍል (በሳይንሱ አጠራር Outer lips or labia majora) ከስር ጀምሮ ተሟጦ እንዲነሳ ይደረጋለል ። በመቀጠል የህጻኗን የውስጠኛውን part ወይም labia minora የተባለው ክፍል እንዲነሳ ይደረጋል ። ይህ ከሆነ በኋላ በህጻኗ ብልት ዙሪያ ያለው ቁስል ላይ በአከባቢው አጠራር ሙጫ ወይም ከርቤ ይደረግና ለ7 ቀን እጅና እግሯ በገመድ ይታሰራል ። ይህ የሚደረገው ሙጫው ወይም ከርቤው የህፃኗን ብልት እንዲያጣብቀው እና ለሽንት መውጫ urethral opening የምትባለው ቀዳዳ እንድትቀር ነው ። እጇ የሚታሰረው ደግሞ ቁስሉ ከባድ ህመም ስለሚኖረው ልጂቱ ለማከክ እንዳትሞክር እና የማጣበቁን እቅድ እንዳታበላሽ በማሰብ ነው ። ከሰባት ቀንም በኋላ ገመዱ ይፈታላታል ። ብዙ ጊዜ እንደታሰበው የህጻኗ ብልት ተጣብቆ urethral opening ምትባለው point ብቻ ብትቀርም በዚሁ አጋጣሚ ይሄው part ተደፍኖባቸው ለመሽናት ባለመቻላቸው የሚሰቃዩ እና ቁስሉ በሚፈጥረው ኢፌክሽን የሚሞቱም አሉ ። ቀጣዩ የአፋር ሴት ልጆች ስቃይ ደግሞ የጋብቻው ሁኔታ ነው ። በአፋር ባህል መሰረት *አክሱማ* የሚባል ስርአት አለ ። ይህም ወንድ ልጆች በቤተሰብ ፈቃድ እና በማህበረሰቡ ባህል መሰረት ቢፈልጉም ባይፈልጉም ዘራቸውን ለማስቀጠል ከሴት የአክስት ልጆች ጋር የማጋባት ስነስርዓት ነው ። በማህበረሰቡ እምነት መሰረት *የሴት ልጅ ሀሳብ ወደ ጡጧ የተንጠለጠለ ነው* በዚህ ምክንያት ሴት ዘርን ማስቀጠል አትችልም የዘር ግንድ የሚተላለፈው በወንድዬው ሲሆን ወንዱ የአክስቶቹን ሴት ልጆች ወይም *አክሱማውን* የማግባት ግዴታ አለበት ። በባህላቸው መሰረት ወንዱ ከአንድ በላይ ማግባት ስለሚችል አክሱማውን ካገባ በኋላ ከጎሳው ወይም ከአገሩ ሴት ውጪም ማግባት ይችላል ምክንያቱም የዘር ግንድ የሚቀጥለው በወንድ በኩል እንደሆነ ስለሚታመን ። ሴት ልጅ ግን ከጎሳዋ ወይም ከሀገሯ ወንድ ውጪ የማግባት መብት የላትም ። ያ ማለት በቤተሰብ በኩል የሚቀርብላትን የአክስት ልጅ ጋብቻ አንቢ ማለትም እንዲሁም ከእሱ ሌላ ወንድ መጨመርም አትችልም ። የአክሱማ የጋብቻ ስርአት በሚፈፀም ጊዜ ለወንዱ የሚያገባት ሴት ከተነገረችው በኋላ ሴቷን ሊገባት ወደ ሀገሯ ይሄዳል ። በዚህ ሰአት ለሴቷ ምንም አይነገራትም ድንገት ነው ከአለችበት ተነስታ ለወንዱ የምትሰጠው ። እቃ እያጠበች ፣ ፍየል እየጠበቀች ፣ ከትምህርት ቤት እየመጣች ሊሆን ይችላል ነገር ግን ቀደም ተብሎ ምንም አይነገራትም ። ስለዚህ በአፋር አብዛኛው ሰው የእስልምና እምነት ተከታይ ስለሆነ በኒካ የጋብቻ ስርአት እንዲተሳሰሩ ከተደረገ በኋላ ሴቷ ወደ እናቷ ቤት ወንዱ ደግሞ ከሰፈሩ ራቅ ብሎ ወደሚገኝ የግራር ዛፍ ስር በሚሰራለት ድንኳን ለ15 ቀን እንዲቀመጡ ይደረጋል ።

እውነት የ21ኛው ክፍለዘመን ሰው ጨዋታ መሆን ነበረበት? በዚህ የሚዝናና ሰው አእምሮው ጤናማ አደለም። ብዙ ጥናቶች አሉ!

የመጀመሪያዋ ፈጣሪ ሲልከዉ ልጁን ለሰዉ ኃጢአት ነግሮት አይመስለኝም የሴትን ልጅ ብቃት በዙሪያዉ ከሞላዉ ካጀበዉ የሰዉ ዘር የእሱ ደቀመዝሙር ወንድ ብቻ ነበር የተላከበትን ሥራዉን ፈፅሞ ከመቃብር ሲወርድ ለአባቱ ቃል ቆሞ ከወንዶቹ መርጦ እሱ ያስተማራቸዉ ጥለዉት ሄደዋል ወደየስራቸዉ ። ግና ሴት ፅኑ ነች ብቃቷ ሲመዘን ኃይሏን ሞት አልበለዉ ተስፈዋንም ማዘን ከእሱ ተጠግታ ሴት ባትሰማ ኖሮ ሞቶ እንደሚነሳ መቃብር ፈንቅሎ እንደወንዱ ብትሸሽ እምነቷ ቢሰበር ከሞት መነሳቱን ማን ይነግረን ነበር ? #ጲላጦስ ( ኃይለጊዮርጊ ማሞ )

ስለአመክንዮ የዠመርነውን «Polls ለጥያቄዎች ስለሚያስፈልጉ» እዚህ ቻነል ላይ ነው የምጨርሰው! https://t.me/thinkershorizon!

አመክንዮን ወደዛኛው አስተላልፈን:- ታላላቅ ሰዎችና ፈላስፋዎች ስለኳስ የሚያስቡትን እያጣቀስን ከስነልቦና ጥናቶች ጋር በእዚህ እመለሳለሁ።..

Book Review

The phenomenology of Internal time - Consciousness There are thinkers who stand at the center of philosophical attention and there are thinkers whose work quietly determines the shape of everything that follows. Edmund Husserl belongs to the second category. When one reads Jean paul sartre carefully, it becomes difficult not to notice that what appears in Sartre as a philosophy of radical freedom is already grounded in a more patient and descriptive investigation of consciousness itself. The influence is not always explicit, but it is structurally present Over the past month, I have been reading The Phenomenology of Internal Time - Consciousness, and I wouldn't describe it as an easy encounter. It resists quick interpretation. Husserl isn't asking what time is in the abstract sense, nor is he trying to define it as an external object. Instead, he turns the question inward, toward how time is actually experienced before it is ever conceptualized. This shift sounds simple but in practice it unsettles many of the assumptions one normally carries about experience What becomes immediately striking is the way he separates the stability of the object from the fluidity of consciousness. A thing in the world can remain unchanged, yet the way it appears is never identical from moment to moment. At first, I found this almost obvious but the more I stayed with it, the more it began to complicate itself. Experience does not simply «reflect» time it actively structures it. What we call a present moment is already internally layered, already carrying traces of what has just passed and what is about to arrive Husserl’s analysis of retention and protention is where this becomes most concrete. Retention is not memory in the usual sense; it is the immediate holding of what has just occurred. Protention is not prediction in a calculated sense; it is a pre-structuring of what is about to unfold. The present, then isn't a sharp point. It feels more like a stretched field in which what has just faded and what is about to appear are both still active within experience I kept returning to the example of a melody. A single note, taken in isolation, is not yet music and yet when music is heard, it is never just «now» each moment depends on the fading of the previous one and the anticipation of the next. What is interesting is that this unity is not constructed afterward by reflection it is already happening in perception itself. That realization changes how one thinks about continuity altogether There is a point where this analysis starts to feel less like a description of time and more like a description of how presence itself is never complete. Nothing is fully given in a single instant. Even what appears immediate is already structured by what is no longer there and what is not yet present. In that sense, presence is never simple presence. It is always internally extended It is probably at this level that later philosophical developments begin to make sense. One can see why thinkers such as Jacques Derrida would return to structures of delay and deferral in meaning. Nothing arrives in pure form; everything is already mediated by what surrounds it temporally and conceptually. Husserl does not make this claim in the same way, but he opens the space in which such questions become unavoidable What I find most difficult in this text is not its technical content, but its demand on attention. It forces a kind of slowing down that is not methodological in a superficial sense but experiential. One cannot simply «understand» it and move on. The analysis keeps folding back onto lived awareness itself And perhaps that is the real point of the book. It does not offer conclusions in the usual philosophical sense. It gradually shifts the reader’s sense of what it means for anything to appear at all. Not as theory, but as a change in how attention itself is experienced ! @Philosophyofworld1